Excel’de Medyan Nasıl Bulunur: Kolay Yol ve Uzun Yol

Herhangi bir liste veya vektördeki orta değeri bulmanız gerekiyorsa ve çarpık bir dağılımla çalışıyorsanız ya da başka bir nedenle parametrik olmayan bir istatistiğe ihtiyacınız varsa, Excel’de ismine cuk oturan MEDIAN() işlevini kullanabilirsiniz. Okumaya devam edin, nasıl çalıştığını göstereceğim.

Excel MEDIAN() Ne Yapar?

MEDIAN()’ın ne olduğunu/ne sunduğunu ve neden faydalı olduğunu netleştireyim. 

Ortalama gibi ölçüler, alışılmadık derecede yüksek veya düşük değerlerden etkilenebilirken, MEDIAN() veri kümenizin ortasında yer alan sayıyı aykırı değerlere dayanıklı bir şekilde verir. Bu nedenle medyan, konut fiyatları gibi konularda raporlanır. 

Sayılarınızı küçükten büyüğe sıraladığınızda, MEDIAN() ortadaki değeri seçer. (Ve sayımınız çiftse, ortadaki iki sayının ortalamasını alır.)

Excel MEDIAN() Sözdizimi ve Bağımsız Değişkenleri

MEDIAN() sözdizimi oldukça basittir:

=MEDIAN(number1, [number2], ...)

number1, number2, ...: Tek tek sayılar, hücre başvuruları veya tüm aralıklar girebilirsiniz. 

Başlamak için yalnızca bir bağımsız değişken gerekir (tek sayılı bir vektörün medyanını bulmak çok anlamlı olmasa da (örneğin beşin medyanı beştir)) ancak ihtiyaç duyduğunuz kadar bağımsız değişken ekleyebilirsiniz. 

Merak ediyorsanız, MEDIAN() boş hücreleri otomatik olarak atlar ve metni yok sayar; bu nedenle verilerinizi önceden temizleme konusunda endişelenmenize gerek yoktur. Başka bir deyişle, çok sayıda boş hücreniz varsa, bunlara bir sürü sıfır eklemez.

Hızlı Bir Örnek: Excel MEDIAN() İş Başında

A2’den A6’ya kadar olan hücrelerde bir sınav notları listeniz olduğunu hayal edin:

Bu gruptaki medyan notu bulmak için şunu kullanmanız yeterlidir:

=MEDIAN(A2:A6)

Bu muhtemelen en yaygın kullanım senaryosudur; işlevin içine bir aralık girersiniz.

Excel’in bunu nasıl yaptığını şöyle düşünebilirsiniz: Excel önce değerleri şu şekilde sıralar: 78, 85, 88, 90, 92 ve ardından ortadaki değer olan 88’i döndürür. 

Excel MEDIAN() Çift ve Tek Sayıda Değeri Nasıl Ele Alır

MEDIAN() veri kümenizdeki giriş sayısı tek mi çift mi olduğuna göre uyum sağlar. Bu önemlidir çünkü işlevin davranışı sayıya bağlı olarak biraz değişir:

• Tek sayıda değer: MEDIAN() tek bir orta değeri döndürür.

• Çift sayıda değer: MEDIAN() ortadaki iki sayının ortalamasını alır.

Diyelim ki bir not daha eklediniz—örneğin A7 hücresine 94:

Şimdi şunu girin:

=MEDIAN(A2:A7)

Excel notları (78, 85, 88, 90, 92, 94) şeklinde sıralar. Ortadaki iki değer 88 ve 90’dır. MEDIAN() bunların ortalamasını alır ve 89 verir. 

Excel MEDIAN() Birden Fazla Aralık veya Sayıyla

MEDIAN() daha karmaşık durumları da ele alır. Birden fazla aralığı veya aralıklarla tekil sayıları birlikte kabul edebilir.

=MEDIAN(A2:A6, B2:B6, 100)

Bu formül A2:A6’daki tüm sayıları, B2:B6’daki tüm sayıları alır ve 100 değerini de ekleyip hepsinin medyanını bulur. Yani işlevi kullanmadan önce tüm sayılarınızı tek bir satır ya da sütunda toplamanız gerekmez. 

MEDIAN() Tarihini Bulma

Excel tarihleri seri numaraları olarak ele alır, bu nedenle MEDIAN() “orta” tarihi de bulabilir. Bu, proje zaman çizelgeleri için kullanışlı bir yöntemdir.

MEDIAN() Metinleri, Boş Hücreleri ve Hataları Nasıl Ele Alır

Boş, metin içeren ya da mantıksal değer barındıran hücrelerle karşılaşacaksınız. MEDIAN()’ın bu kategorilerle nasıl etkileştiğini bilmek önemlidir:

• Boş hücreler: Tamamen yok sayılır. Bunu daha önce belirtmiştim.

• Metin: Başvurulan bir hücrede veya aralıkta yer alıyorsa atlanır. Ancak metni doğrudan formüle yazarsanız (örneğin =MEDIAN("apple", 10)), Excel bir #VALUE! hatası döndürür; bu yüzden bunu yapmayın.

• Mantıksal değerler (TRUE, FALSE): Bir aralığın parçası olarak dahil edilirse yok sayılır. Doğrudan bağımsız değişken olarak yazarsanız, TRUE 1, FALSE ise 0 olarak sayılır.

MEDIAN() İşlevi Olmasaydı Ne Olurdu?

MEDIAN() olmadan da medyanı bulabilirsiniz. Merak ediyorsanız nasıl yapılacağını göstereceğim; ancak tavsiye etmem çünkü göreceğiniz gibi gereğinden fazla iş çıkar.

Önce =COUNTA() ile kaç sayınız olduğunu sayın. Sonra ROUNDUP() ile orta değerin konumunu bulun. Ardından SMALL() ile o değeri çekin. Formülünüz şöyle görünebilir:

=SMALL(A2:A6, ROUNDUP(COUNTA(A2:A6)/2, 0))

Bu, değer sayısı tek olduğunda çalışır. Çift sayımlar için iki SMALL() çağrısının ortalamasını alabilirsiniz:

=(SMALL(A2:A7, COUNTA(A2:A7)/2) + SMALL(A2:A7, COUNTA(A2:A7)/2 + 1)) / 2

Gördüğünüz gibi aynı sonucu verir. Ama kendinizi yormayın ve MEDIAN() kullanın)

Yaygın Hatalar

Aşağıdaki durumlar sizi yanıltabilir:

• Metni doğrudan dahil etmek: =MEDIAN(10, "apple", 20) yazmak, o meşhur #VALUE! hatasını üretir.

• Farklı boyutlarda aralıkları karıştırmak: MEDIAN() tüm sayıları basitçe birleştirir; her aralığın boyutu veya şekli önemli değildir.

MEDIAN()’ı Diğer İşlevlerle Birleştirmek

MEDIAN()’ı IF() ile birleştirerek bir koşulu sağlayan değerlerin medyanını bulabilirsiniz. Bunu bir dizi formülüyle yapın. Örneğin, 80’in üzerindeki notların medyanını hesaplamak için:

=MEDIAN(IF(A2:A10>80, A2:A10))

MEDIAN()’ı FILTER() ile de birleştirebilirsiniz

=MEDIAN(FILTER(A2:A10, A2:A10>80))

Bu yaklaşımlar, verilerinizin belirli alt kümelerine odaklanmanızı sağlar ve daha hedefli sonuçlar elde etmenize yardımcı olur.

Sonuç

Unutmayın, MEDIAN() boşları atlar, metni yok sayar ve veri kümenizin şekli ne olursa olsun orta değere dair iyi bir fikir verir. Aykırı değerlerin ortalamayı bozabileceği durumlar için uygundur; gelir dağılımları ya da proje süreleri gibi, belirttiğim üzere.

Excel becerilerinizi geliştirmeye devam etmek istiyorsanız, Excel’de Veri Analizi kursumuza göz atın; burada diğer özet istatistikleri ve ardından daha iyi kararları yönlendiren (ve yöneticinizi etkileyecek) analiz tekniklerini öğreneceksiniz.